एका वैद्याचे देखरेखीखाली एक रोगी होता. त्याचे घरी जाऊन त्या वैद्याने त्यास विचारले, "काय हो, आज तुम्हास कसे काय वाटते?' रोगी म्हणाला, "खरे पुसाल तर आज मला चांगलेच वाटत आहे.' वैद्य म्हणाला, "हे चिन्ह तर फारच उत्तम'. पुन्हा दुसऱ्या दिवशी वैद्याने रोग्यास तोच प्रश्न केला, तेव्हा तो म्हणाला, "आज मला अगदी कापरे भरले आहे.

एक बोकड एका उंच कड्यावर तोल सावरीत चरत होता. एका लांडग्याने त्याला पाहिले होते. पण उंचावरील बोकडावर त्याला झडप घालता येत नव्हती. म्हणून लांडगा त्या बोकडाला म्हणाला, "ए मूर्खा मरायचं आहे का पडून! इथं हे बघ, वाटेल तेवढं हिरवं गवत आहे.

रानातल्या एका तळ्यावर एक सिंह पाणी पिण्यासाठी गेला. तळ्यातून एका मोठा आणि चमत्कारिक आवाज येत होता. त्या आवाजाची सिंहाला भीती वाटू लागली. तो आवाज होता एका बेडकाचा. पावसाळा जवळ आल्याने बेडूक मोठ्या आनंदाने डराव डराव करीत होता. आवाजाची भीती वाटूनही तहानलेला तो सिंह पाण्याच्या जवळ गेला. पाण्याजवळ येताच त्या आवाजाचे गूढ सिंहाला उकलले व स्वत:वरच तो रागवला.

एका घरात उंदीर फार झाले होते, तेथे एक मांजर आले. त्याने बरेच उंदीर खाऊन टाकल्यावर, बाकीच्या उंदरांनी एकत्र होऊन निश्चय केला, की "वरून खाली कोणी उतरू नये.' त्या दिवसापासून मांजराच्या हाती एकही उंदीर लागला नाही. मग ते उपाशी मरू लागले असता, त्याने एका खुंटीस आपले पाय अडकवून व डोके खाली करून मेल्याचे सोंग घेतले. ते पाहून वरून एक म्हातारा उंदीर त्यास म्हणतो, "गड्या तू खुशाल टांगून घे, अथवा काय वाटेल ते कर.

भुकेलेला एक सिंह भक्ष्याच्या शोधात रानात हिंडत होता. कडक उन्हामुळे सगळे रान कोळपून गेले होते. त्यामुळे गवत पाला खाऊन जगणारे बरेच प्राणी रानाबाहेर निघून गेले होते. सिंहाला सावज मिळणे अगदी अशक्य झाले होते. एक नाग एका मोठ्या शिळेच्या सावलीत डोलताना मात्र सिंहाला दिसला. सिंह मोठ्या आशेने तिथे धावला. आपल्याला हे खाण्यासारखे नाही हे कळून येताच मात्र सिंह संतापला. त्या संतापाच्या भरातच सिंहाने नागाला पंजाने उडवून लावले.

एका उंदिराचे पिटुकले पहिल्यांदाच आपल्या बिळातून बाहेर पडले होते. ते इकडे तिकडे फिरून पुन्हा बिळात गेल्यावर आपल्या आईस म्हणते, "आई, ज्या या लहानशा जागेत लहानाचे मोठे केले, ती जागा सोडून आज मी अंमल बाहेर जाऊन आलो. तेथे मी जी फौज पाहिली, ती काही विलक्षणच. रस्त्याच्या बाजूने फिरत असता, मी दोन प्राणी पाहिले, त्यापैकी एक प्राणी फार गडबड्या स्वरुपाचा असून त्याच्या डोक्यावर तांबड्या रंगाचा तुरा आहे.

एका वडाच्या झाडाला भरपूर फळे लागली होती. त्या झाडाच्या बुंध्याशी काही उंदीर रहात होते. त्या झाडावर चढून उंदीर फळे खात. एकदा त्यांच्या मनात विचार आला रोज रोज एवढ्या मोठ्या झाडावर चढायचे. फळे खायची पुन्हा खाली यायचे.  अशी रोज चढउतार करायचा कंटाळा आला आता काय करावे बरं? त्यांनी विचार केला या झाडाची मुळेच कुरतडून टाकूया, म्हणजे झाड खाली पडेल. आपणास चढावे लागणार नाही. त्यांचा विचार एका वयोवृध्द उंदराने ऐकला.

एकदा सांबराने आपले प्रतिबिंब पाण्यात पाहिले. त्याला आपल्या सुंदर शिंगाचा अभिमान वाटला. "किती सुंदर आहेत माझी शिंगं? नाही तर माझे पाय, किती बारीक व वाकडे आहेत. त्यामुळे माझे सुंदर शरीर कुरूप दिसते' असे म्हणून त्याने आपल्या पायांना कमी लेखले. थोड्याच वेळाने त्या सांबराच्या मागे एक सिंह लागला. सिंहाच्या तावडीतून सुटण्यासाठी आपल्या त्याच पायांनी सांबर जोरात पळू लागले. पण त्याचे सुंदर शिंग मात्र एका जाळीत अडकले. त्यातून सांबर सुटण्याची धडपड करू लागले.

एकदा एका कुत्र्याने खाटिकाची नजर चुकवून मांसाचा तुकडा पळविला. तो पळून जात असताना, खाटिक कुत्र्याला उद्देशून म्हणाला, ""ठीक आहे बेट्या, तू माझे केलेले नुकसान माझ्या फायद्य़ाचेच आहे. तुझ्यासारखे चोर अवतीभवती वावरत असताना मला गाफील राहून चालणार नाही. हा मोलाचा धडा मला तू शिकविलास.'' तात्पर्य - जेव्हा ठेच लागते तेव्हाच माणसाला शहाणपण येते.

एकदा सर्व पक्ष्यांची सभा भरली. आपला राजा कोण? हे ठरवायचे होते. सभेत मोर आपला सुंदर पिसारा फुलवित ऐटित चालत आला. त्याला पाहून सर्वांचे चेहरे खुलले, "आपला राजा असाच सुंदर असावा, आपण मोरालाच राजा करूया' असे सर्व पक्षी म्हणाले. एक धिटुकली चिमणी उठून उभी राहिली व म्हणाली, "ते जरी खरे असले तरी ससाणा, घार या बलवान पक्ष्यांपासून हा राजा आमचे रक्षण करेल का?' हा प्रश्न ऐकून मोर गप्प झाला. त्याने मान खाली घातली. तेवढ्यात तेथे गरूड आला.